اخبار آرشیوی
گزارش «نسیم» از آخرین جزئیات و قابلیتهای کارت "سهمیا"// امکان تبدیل سهمیه کارتهای انرژی به پول نقد وجود دارد/ سهمیه انرژی بر اساس شخصیت حقیقی و حقوقی افراد شکل میگیرد/ سهمیه مازاد در بورس به فروش میرسد/ سهمیه سوخت را میتوان کارت به کارت کرد
سرویس اقتصادی خبرگزاری «نسیم»: افزایش نقدینگی در جامعه و به تبع آن کاهش ارزش پول ملی و بالا رفتن نرخ تورم مشکلاتی که بسیاری از تحلیلگران بخش عمده آنرا ناشی از اجرای قانون هدفمندسازی یارانهها میداند هرچه که این نقیصههای ریشه کهن در تاریخ اقتصاد دولتی و رانتزده ما دارند اما طی سالهای با تزریق ماهانه 42 هزار میلیارد تومان این مشکلات دو چندان شده است. مشکلاتی که تأثیر سوء آنها بر اقتصاد با اجرای فاز دوم هدفمندی یارانهها و تداوم پرداخت یارانه نقدی امری اجتنابناپذیر به نظر میرسد.
حال در شرایطی که تلاشهای دولت یازدهم در متقاعد مردم مردم برای انصراف از دریافت یارانه به شکست منجر شد و با وجود تبلیغات گسترده دولت تنها حدود دو میلیون و 400 هزار نفر یعنی نزدیک به 2 درصد یارانهبگیران به دریافت یارانه نقدی نه گفتند طرح دولت برای توقف پرداخت یارانه نقدی رنگ و بوی دیگری به خود گرفت به طوری که چندی پیش برخی از مسئولین از راهاندازی سامانه هوشمند مدیریت یارانه ایرانیان یا همان کارت سهمیا سخن گفتند.
مسئولان اجرایی این طرح هدف اصلی این طرح را اجرای قانون هدفمندکردن یارانهها بدون ایجاد تغییری در قانون، عدم تزریق نقدینگی در جامعه و زمینهسازی برای اجرای قانون اصلاح الگوی مصرف عنوان میکنند.
**تجربه وزارت نفت در توزیع کارتهای مدیریت مصرف سوخت
اما این طرح برای نخستین بار نیست که در کشور اجرایی میشود ظاهرا وزارت نفت پیش از این نیز سابقه توزیع چنین کارتهایی برای برای کارمندان خود در کارنامه خود داشته است.
در طرح ارائه شده از سوی دولت به اتاق بازرگانی که جلسات بررسیها همچنان ادامه دارد دولت به دنبال جایگزینی روشی است که هدف اصلی اجرای قانون هدفمندی که همان کاهش مصرف انرژی است، تحقق یابد بر همین اساس امکانات سامانه کارت هوشمند سوخت که در شرایط فعلی تنها محدود به توزیع سهمیه بر اساس خودرو و به 3 نرخ است، به 8 قابلیت دیگر افزایش یابد.
بر اساس گزارش خبرنگار "ما" مسعود قائمیان، مجری طراحی سهمیا در رابطه با امکانات این کارت میگوید: در کارتهای جدید امکان مدیریت سهمیه بنزین، گازوئیل و CNG بر اساس خودرو وجود دارد به گونهای که میتوان به ازای هر خودرو یک کارت و سهمیه تعریف کرد یا اینکه فارغ از تعداد خودروهای شخص برای تمامی افراد جامعه تنها یک سهمیه تعریف کرد حالت احتمالی دیگر نیز این است افراد بدون اتومبیل نیز میتواند به گونهای از این سهمیه برخوردار باشند.
- مدیریت سهمیه به نرخ پلکانی (صعودی یا نزولی) از دیگر قابلیتهای تعریف شده برای کارت سهمیا است ضمن اینکه سهمیه میتواند بر اساس شخصیت حقیقی و حقوقی افراد شکل گیرد چنانچه این سهمیه نیز نوعی مالکیت برای افراد در نظر گرفته میشود.
- از طرفی این کارت به گونهای طراحی شده است که علاوه بر لینک ایجاد شده برای اتومبیلها، ارتباط اعضای خانواده و سرپرست را شناسایی کرده و به سرپرست هر خانواده سهمیه مشخصی اختصاص مییابد البته این امر به معنای حذف سهمیه اعضای خانواده نیست. جالب است که بدانید انحصار وراثت از دیگر قابلیتهای این کارتهاست یعنی امکان وجود دارد که همان رفتاری که با پول صورت میگیرد با سامانه هوشمند مدیریت یارانه سوخت نیز انجام شود. در این صورت به دنبال ثبت ازدواج در دفتر اسناد رسمی کارت سهمیهای آنها جدا خواهد شد.
- از دیگر مشکلات حوزه انرژی نبود مدیریت مصرف از ساعت و روزهای پیک مصرف است. بر همین اساس متولیان سهمیا درصدد این هستند که به منظور افزایش جذابیت مصرف در ساعت غیر پیک جوایزی را در نظر گیرند به عنوان مثال مصرفکنندگانی که کارهایی پر مصرف برقی خود را به ساعتهای 12 نیمه شب تا 6 صبح موکول کنند از مزایایی خاص یا تخفیفهای ویژهای در بهای انرژی مصرفی خود بهرهمند شوند. به عبارت دیگر مدیریت مصرف بر اساس موقعیت جغرافیایی فراهم شود در چنین شرایطی ضمن کاسته شدن از هزینه سربار نگهداری برق در شبکهها، امکان ایجاد تناسب مصرف در ساعات مختلف روز نیز وجود خواهد داشت.
- در حال حاضر شاهد اعمال نرخهای متفاوت در شهرهای مختلف کشور در خصوص نرخ حاملهای انرژی هستیم به عنوان مثال بهای برق مصرفی استانهای جنوبی کشور در فصول گرم سال به نرخ ارزانتری محاسبه میشود. با توجه به ضرورت این مهم در کارتهای سهمیا مدیریت سهمیهبندی بر اساس موقعیت جغرافیایی فراهم شده است. حتی میتوان به منظور جلوگیری از قاچاق سوخت در مرزهای کشور قوانین خاصی را اعمال کرد.
- به اذعان مسئولان امر سهمیا همانند پول نقد محسوب میشود بر همین اساس قابلیت انتقال سهمیه تحت نظارت سهمیه و به صورت کارت به کارت وجود دارد.
- البته فروش سهمیه در سامانه بورس انرژی یکی دیگر از موارد دیده شده در این طرح است از اینرو دارنده کارت قادر خواهد بود که سهمیه خود را در سامانه بورس سهمیه تحت نظارت سامانه بر اساس قیمت عرضه و تقاضا به فروش رساند.
- امکان استفاده از کارت سهمیه یا کارت بانکی فعال در شبکه "شتاب" یا "شاپرک" در دیگر قابلیتهای این طرح است. تا فرد دارنده آن، تنها میتواند آن بخش از هزینه مصرفی قبوض که با الگوی تعیین شده از سوی دولت، مصرف شده است را به صورت اعتباری پرداخت کند و چنانچه مازاد بر الگوی تعیین شده مصرف شود، فرد باید پرداخت هزینههای مازاد مصرف را به صورت نقدی و با قیمتهای آزاد بپردازد. در این شرایط، علاوه بر اینکه صرفهجویی انرژی، ذخیرهسازی و یا انتقال اعتبار به کارتهای دیگر صورت میگیرد، بلکه پرداخت هزینههای انرژی نیز به صورت اعتباری است.
به گفته مجریان اصلی طراحی کارت احتمال تبدیل سهمیه کارت به ریال نیز البته تحت شرایط سختی میسر است ولی به طور قطع ضوابط سختی برای آن تعیین خواهد شد تا اینگونه از افزایش نقدینگی در سطح جامعه جلوگیری شود.
ناگفته نماند به اذعان مجری اصلی در طراحی این کارتها این قابلیتها در کارتهای سهمیا تعریف شده ولی اینکه کدام یک از این امکانات فراهم شود به نظر مسئولان و تصمیم آنها بستگی دارد.