ناترازی گاز، توسعه انرژی خورشیدی را اجباری کرد
دبیر انجمن انرژیهای تجدیدپذیر با اشاره به ظرفیت بالای کشور برای توسعه نیروگاههای خورشیدی، ناترازی گاز، افزایش هزینه سوخت نیروگاههای حرارتی و ورود منابع صندوق توسعه ملی را از مهمترین عوامل شتابگرفتن توسعه تجدیدپذیرها دانست و در عین حال، تورم، مشکلات ثبت سفارش و ابهام در سیاستهای بورس انرژی را از موانع اصلی تداوم این روند عنوان کرد.
محمدامین زنگنه، دبیر انجمن انرژیهای تجدیدپذیر، گفت: پتانسیل کشور در حوزه انرژی خورشیدی بسیار فراتر از بهرهبرداریهای فعلی است.
وی اظهار داشت: پتانسیل ما بسیار زیاد است؛ به اندازه کل ظرفیت منصوبه فعلی نیروگاهها، اعم از حرارتی و برقآبی و سایر، به تنهایی ظرفیت نیروگاه خورشیدی داریم.
زنگنه درباره دلیل اصلی توسعه نیافتن این بخش در سالهای گذشته گفت: تا حدود ۱۰ سال پیش، تجدیدپذیرها از نظر قیمت تمامشده توان رقابت با نیروگاههای حرارتی را نداشتند. از آن زمان رقابتپذیر شدند، اما در کشور ما این اتفاق نیفتاد؛ زیرا یارانه سنگینی به سوخت نیروگاههای حرارتی پرداخت میکنیم که در دنیا بیسابقه و عدد بسیار بزرگی است.» وی افزود: «تا چند سال پیش گاز تقریباً رایگان به نیروگاهها تحویل داده میشد؛ بنابراین تمایلی به تجدیدپذیر نبود و وزارت نیرو نیز خود را متولی تأمین برق میدانست، نه متولی استفاده بهینه از سوخت.
اجبار به توسعه در سایه ناترازی گاز
دبیر انجمن انرژیهای تجدیدپذیر درباره رشد تجدیدپذیرها در سالهای اخیر تصریح کرد: علاوه بر علاقه شخصی رئیسجمهور و ورود صندوق توسعه ملی با مصوبات سران قوا برای تأمین مالی تجهیزات، دلیل عمده دیگر، به مشکل خوردن تأمین سوخت نیروگاههای حرارتی در شش ماه دوم سال است. در این شرایط، گاز کافی نداریم و گازوئیل را نیز با قیمتی نزدیک به یک دلار به ازای هر لیتر وارد میکنیم. در واقع، فراوانی منابع گاز باعث شده بود که به سمت تجدیدپذیر نرویم و حالا ناترازی گاز این مسیر را اجباری کرده است.
او به آمار خیرهکننده مصرف سوخت اشاره کرد و گفت: نیروگاههای حرارتی سالانه نزدیک به ۷۰ میلیارد مترمکعب گاز مصرف میکنند. سه سال پیش نزدیک به ۱۲ میلیارد دلار سوخت مایع برای تولید برق سوزاندیم؛ در حالی که برای آزادسازی ۲ میلیارد دلار از منابع بلوکهشده مذاکره میکنیم، ۱۲ میلیارد دلار صرف واردات سوخت میکنیم تا در نیروگاه بسوزانیم.
چالشهای تورم و ثبت سفارش
زنگنه در خصوص موانع اقتصادی افزود: سرمایهگذاری که آذرماه پارسال برای یک مگاوات ۳۵ میلیارد تومان هزینه داشت، پس از افزایش نرخ دلار به ۷۰ میلیارد رسید و با مسائل اخیر، به نزدیک ۹۰ میلیارد تومان افزایش یافته است. سرمایهگذاری که با محاسبات اولیه وارد شده، اکنون با تأمین هزینههای غیرممکن مواجه است.
وی ادامه داد: از ابتدای سال، هیچ شرکتی با سهمیه ثبت سفارش اعلامی وزارت صمت نتوانسته تجهیزات وارد کند. در سامانه جامع تجارت با اروری به نام «ارور بهینهسازی» مواجه میشویم که اجازه ثبت سفارش نمیدهد. ثبت سفارش و تخصیص ارز همواره گلوگاه پروژه بوده است.
ابهام در بورس انرژی و پیامهای متناقض
او به مشکل بورس انرژی پرداخت و گفت: سیاستگذار در شفافسازی بورس درست عمل نمیکند. تابستان مسئولین وزارت نیرو مدام اعلام کردند برق صنایع را قطع نمیکنیم؛ صنعت نیز وقتی میشنود برقش قطع نمیشود، دلیلی برای خرید برق سبز گران از بورس نمیبیند. این عدم شفافیت و مصاحبههای متناقض، قیمت تابلو بورس را میریزد و فضا را غبارآلود میکند.
موفقیت طرح ۷۰۰۰ مگاواتی صندوق توسعه ملی
زنگنه درباره طرح صندوق توسعه ملی گفت: طرح ۷۰۰۰ مگاواتی ظرفیت تجدیدپذیرها را از ۱۵۰۰ به ۶۰۰۰ مگاوات رساند. علت تفاوت آمار بهرهبرداری نیز این است که سرعت نیروگاههای جدید زیاد است و آمار از واقعیت عقب میماند. برخلاف طرح ۸۰۰۰ مگاواتی که عملکرد خوبی نداشت، طرح ۷۰۰۰ مگاواتی با ورود منابع جدید صندوق توسعه ملی، واقعاً موفق بود و مشکل اصلی این صنعت که تأمین مالی بود را تا حد زیادی مرتفع کرد.
