ثبات ریال؛ شرط اصلی دلارزدایی در تجارت با بریکس
در حالی که اعضای بریکس تمایل به مبادله با ارزهای ملی باثبات نظیر یوان و روبل دارند، نایبرئیس اتاق مشترک ایران و روسیه معتقد است تعریف ریال در سبد محاسباتی این پیمان، بیش از آنکه متأثر از تحریمها باشد، نیازمند کنترل بیثباتی ارزش پول ملی و اصلاح ساختار مقررات ارزی در داخل کشور است.
نایبرئیس اتاق مشترک ایران و روسیه گفت: قرار گرفتن ریال در سبد محاسباتی این گروه نیازمند ثباتبخشی به ارزش پول ملی و اصلاح مقررات ارزی است.
«کامبیز میرکریمی» با اشاره به تحریم ایران و روسیه و تنگناهای مالی هر دو کشور در دسترسی به سوئیفت اظهار داشت: هیچ کدام از کشورها به اندازه ایران و روسیه در سازوکارهای مالی طراحی شده از سوی بریکس آن ذینفع نیست؛ هرچند سایر کشورهای عضو نیز از این ساز و کار نفع خود را خواهند داشت زیرا میخواهند قدرت چانهزنی خود را در برابر غرب ارتقا دهند و ابزارهای مالی بیشتری در اختیار داشته باشند.
او افزود: یک بخش از این سازوکار، بحث سیستم «بریکسپِی» (BRICS Pay) است که میخواهد از طریق آن سیستمهای پرداختی مستقل و جدا از سوئیفت را بر مبنای تسویه حساب با پولهای ملی پیادهسازی کنند. این یک گام است اما عجالتاً میتوان از پولهای ملی برای تسویه حسابها استفاده کرد.
نیاز بریکس به اتاق پایاپای و تسویه حساب
نایبرئیس اتاق مشترک ایران و روسیه با بیان اینکه هماکنون معاملات و تسویه حسابهای ایران با برخی شرکای تجاری چون چین و روسیه با ارزهای ملی انجام میشود، ادامه داد: اگر در چارچوب بریکس بتوانند به صورت چندجانبه یک «اتاق پایاپای و تصفیه حساب» متمرکز ایجاد کنند؛ دیگر مشکل مازادها و کسریهای تجاری دوجانبه برطرف میشود.
کریمی در پاسخ به اینکه آیا کاهش وابستگی اقتصاد ایران به نظام مالی غرب از طریق بریکس شدنی است، توضیح داد: این کار شدنی است. بخش دیگر کار این است که حسابوکتابها را با پولهای ملی انجام دهیم و اعتبارات لازم اخذ شود.
کشور مقابل هم حاضر است این اعتبارات را تخصیص دهد؛ کما اینکه روسیه اعتباراتی داده که مثلاً ۵۰ درصد آن دولتی بوده یا چین برای پروژههای متعددی اعتبارات فاینانس در نظر گرفته است. بسیاری از پروژههایی که در ایران اجرائی شدند، به پشتوانه همین ساز و کار به سرانجام رسیدهاند.
وی ادامه داد: اما مسئله اساسی این است که کدامیک از این ارزها مبنای تسویه قرار بگیرند و ثبات آنها به چه شکل باشد. این کشورها حاضر به معامله با پولهای ملی هستند؛ الان اگر ایران هم بخواهد پول ملیاش را به عنوان مبنای محاسبه در این سبد قرار دهد، تحقق آن مستلزم رعایت یکسری الزامات و وجود ثبات پولی است.
ضرورت اصلاح مقررات داخلی
نایبرئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه تصریح کرد: روبل روسیه اثبات کرده که از ثبات نسبی برخوردار است و کشورها و شرکتهای عضو تمایل دارند و مشکلی برای معامله با روبل یا یوان چین ندارند.
کریمی افزود: اگر ما هم بخواهیم ریال ایران در سبد محاسباتی این ارزها تعریف شود، ایران هم باید الزاماتی را برای ثباتبخشی به ارزش پول ملیاش فراهم کند تا ریال بتواند به این سبد مشترک بریکس وارد شود؛ با حرکت به این سمت، قطعاً هزینهها کاهش پیدا خواهد کرد. هرچند تحریمها نقش غیرقابل انکاری دارند اما بخش زیادی از موضوع به اصلاح مقررات داخلی و بیثباتی ارزش ریال وابسته است.
